Liquiditeitsbeoordeling
Module 3 — Liquiditeit
Ratios beoordelen, vergelijken en verbeteren
Concepts
Normen voor liquiditeitskengetallen
Current ratio norm | ≥ 1,5 à 2,0 (minimaal €1,50 vlottende activa per €1 kortlopende schuld)
Quick ratio norm | ≥ 1,0 (minimaal €1 liquide vlottende activa per €1 kortlopende schuld)
Netto werkkapitaal | Positief; hoe hoger, hoe groter de buffer — maar een absoluut bedrag beoordeel je altijd in relatie tot de omvang van de ondernemingBeoordeling: te hoog of te laag?
Current ratio TE LAAG (< 1,5):
→ Risico op betalingsproblemen: er zijn te weinig vlottende activa om
kortlopende schulden te dekken
→ Leveranciers en banken worden onrustig
→ Signaal: kas/banksaldo daalt, crediteuren stijgen
Current ratio TE HOOG (> 3,0 à 4,0):
→ Geld ligt stil: te veel vermogen zit vast in debiteuren, voorraden of kas
→ Inefficiënt: dat geld kan beter worden geïnvesteerd of gebruikt voor aflossing
→ Signaal: voorraden te hoog, debiteuren nemen niet snel genoeg af
Quick ratio TE LAAG (< 1,0):
→ Zelfs zonder voorraden te verkopen kunnen kortlopende schulden niet worden betaald
→ Acuut liquiditeitsrisico, zeker als voorraden langzaam roteren
Quick ratio TE HOOG:
→ Relatief weinig voorraden of te veel liquide middelen aangehouden> EXAMTIP: "Te hoog" is ook een probleem! Een current ratio van 5,0 betekent dat er veel geld onnodig stilstaat. Op het examen wordt gevraagd zowel te hoog als te laag te herkennen.
Vergelijken: trend en branche
Vergelijking in de tijd (trend):
→ Vergelijk het kengetal over meerdere jaren
→ Stijgende current ratio: liquiditeit verbetert
→ Dalende current ratio: liquiditeit verslechtert → actie nodig
Vergelijking met de branche:
→ Normen verschillen per sector
- Detailhandel: hogere voorraadomvang → CR normaal hoger
- Dienstverlening: weinig voorraden → QR ≈ CR
→ Vergelijk met branchegemiddelde om te beoordelen of de onderneming
afwijkt van de normVerbeteringsmaatregelen
graph TD
A[Liquiditeit te laag] --> B[Debiteuren sneller innen]
A --> C[Voorraden verlagen]
A --> D[Langlopend krediet afsluiten i.p.v. kortlopend]
A --> E[Kortlopende schulden omzetten naar lang]
A --> F[Extra eigen vermogen aantrekken]
G[Liquiditeit te hoog] --> H[Overtollige kas investeren]
G --> I[Voorraden verlagen]
G --> J[Schulden sneller aflossen]Maatregelen om liquiditeit te verbeteren (CR/QR te laag):
1. Debiteuren sneller laten betalen (krediettermijn inkorten)
2. Voorraadbeheer verbeteren (minder voorraad aanhouden)
3. Kortlopende schulden herfinancieren als langlopende lening
4. Winst inhouden (geen of lager dividend)
5. Nieuw eigen vermogen aantrekken (aandelenemissie)
Maatregelen bij te hoge liquiditeit:
1. Overtollige kas investeren in vaste activa of beleggingen
2. Extra aflossen op leningen
3. Hogere dividenduitkering---
Missie
STORY: Mentor Karin presenteert de liquiditeitskengetallen van Van Ginkel Solutions BV over drie jaar en die van een branchegenoot. Jij moet de positie beoordelen en een advies formuleren.
Stap 1 — Kengetallen overzicht
2023 2024 2025 Branche 2025
Current ratio 1,85 2,10 1,40 1,80
Quick ratio 1,50 1,65 0,95 1,30
Netto werkkapitaal €95.000 €130.000 €72.000 n.b.Stap 2 — Trendanalyse
Current ratio: 1,85 → 2,10 → 1,40
→ Na een stijging in 2024 is er in 2025 een scherpe daling.
→ De ratio van 1,40 ligt onder de norm (≥ 1,5) én onder het branchegemiddelde (1,80).
→ Alarmsignaal.
Quick ratio: 1,50 → 1,65 → 0,95
→ In 2025 gedaald tot onder de norm van 1,0.
→ Zelfs zonder voorraden te verkopen kan Van Ginkel de kortlopende schulden
niet volledig afdekken.
→ Acuut risico.
Netto werkkapitaal: €95.000 → €130.000 → €72.000
→ Forse daling in 2025; de absolute liquiditeitsbuffer is gehalveerd.Stap 3 — Branchevergelijking
Current ratio Van Ginkel 2025: 1,40 vs. branche 1,80 → 0,40 punt lager
Quick ratio Van Ginkel 2025: 0,95 vs. branche 1,30 → 0,35 punt lager
Van Ginkel presteert in 2025 significant slechter dan de branche.Stap 4 — Advies aan directeur Arjan
Op basis van de analyse formuleert Karin drie concrete adviezen:
- **Debiteurenbeheer aanscherpen**: de gemiddelde betalingstermijn voor klanten verkorten van 28 naar 21 dagen. Dit versnelt de kasontvangsten en verhoogt de liquide middelen.
- **Voorraadbeheer optimaliseren**: de voorraad is in 2025 gestegen zonder evenredige omzetgroei. Inkoop beperken en voorraad reduceren vermindert het benodigde werkkapitaal.
- **Kortlopende schulden herfinancieren**: een deel van het rekening-courantkrediet omzetten naar een middellange termijnlening (3-5 jaar) verlaagt de kortlopende schulden en verbetert direct de current ratio.
Verwacht effect maatregel 3:
Huidige kortlopende schulden: €110.000
Na omzetting €40.000 RC naar langlopend: kortlopende schulden = €70.000
Nieuwe current ratio = €260.000 / €70.000 = 3,71
→ Maar dan is de ratio misschien te hoog — combineer met maatregel 2
om voorraden te verlagen naar €35.000:
Nieuwe vlottende activa = €225.000
Nieuwe current ratio = €225.000 / €70.000 = 3,21
→ Nog steeds hoog; een combinatie van maatregelen is nodig.