Organisatievormen

Concepts

Wat is een organisatie?

Een organisatie is een samenwerkingsverband van mensen die een gemeenschappelijk doel nastreven. Organisaties kunnen op verschillende manieren worden ingedeeld.

Indeling naar sector

Profit (commercieel)
Organisaties die winst nastreven: bedrijven, handelszaken, industriële bedrijven.
---
Non-profit
Organisaties zonder winstoogmerk: scholen, ziekenhuizen, woningcorporaties, goede doelen.
---
Overheid (publiek)
Rijksoverheid, gemeenten, provincies. Gefinancierd uit belastingen, gericht op publieke dienstverlening.

Indeling naar soort productie

Handelsonderneming
Koopt goederen in en verkoopt ze door zonder ze te bewerken. Voorbeeld: Van Ginkel Solutions BV (IT-groothandel).
---
Industrieel bedrijf
Produceert zelf goederen door grondstoffen te bewerken. Voorbeeld: autofabrikant, voedingsmiddelenfabrikant.
---
Extractief bedrijf
Wint grondstoffen uit de natuur. Voorbeeld: mijnbouw, olie- en gaswinning.

Agrarisch/landbouwbedrijf
Verbouwt gewassen of houdt vee. Voorbeeld: boerderij, tuinbouwbedrijf.
---
Dienstverlenend bedrijf
Levert geen tastbaar product maar een dienst. Meerdere typen (zie onder).
---
---

Typen dienstverlening

Goederenbeweging
Vervoer, opslag, distributie. Voorbeeld: transportbedrijf, logistiek centrum.
---
Ruimte beschikbaar stellen
Verhuur van ruimte of accommodatie. Voorbeeld: hotel, verhuurmakelaar, datacenter.
---
Financiële dienstverlening
Bank, verzekeraar, accountantskantoor. Levert financiële producten of advies.

Overige dienstverlening
Kappers, IT-dienstverleners, advocaten, marketingbureaus. Levert kennis, arbeid of zorg.
---
---
---

Indeling naar rechtsvorm

Eenmanszaak
Één eigenaar, volledige aansprakelijkheid. Eenvoudig te starten.
---
VOF (Vennootschap onder firma)
Twee of meer vennoten, beiden hoofdelijk aansprakelijk.
---
BV (Besloten vennootschap)
Rechtspersoon, aandeelhouders beperkt aansprakelijk. Van Ginkel Solutions is een BV.

NV (Naamloze vennootschap)
Rechtspersoon, aandelen vrij verhandelbaar op de beurs.
---
Stichting
Rechtspersoon zonder winststreven. Heeft geen leden of aandeelhouders.
---
Vereniging
Rechtspersoon met leden die een gemeenschappelijk doel nastreven.

> EXAMTIP: Het verschil tussen BV en NV: bij een BV zijn de aandelen niet vrij verhandelbaar (besloten). Bij een NV wel (naamloos = anonieme aandeelhouders op de beurs).

Indeling naar bestuursvorm en eigenaar

Particulier ondernemingseigendom
De eigenaar is een privépersoon of groep investeerders. Meest voorkomende vorm in het bedrijfsleven.
---
Coöperatief eigendom
De medewerkers of leden zijn ook eigenaar. Voorbeeld: Rabobank (coöperatie), FrieslandCampina.
---
Overheidseigendom
De overheid is eigenaar. Voorbeeld: ProRail, Schiphol (deels).

Formele vs. informele organisatie

Formele organisatie
De officiële structuur: organogram, functiebeschrijvingen, regels en procedures.
---
Informele organisatie
De onofficiële structuur: vriendschappen, informele machtsrelaties, 'hoe het echt gaat'.
---
---

---

Missie

STORY: Karin krijgt van directeur Erik de opdracht om een presentatie voor te bereiden voor nieuwe medewerkers over "wat voor bedrijf Van Ginkel Solutions eigenlijk is." Erik wil dat nieuwe medewerkers begrijpen hoe het bedrijf is ingedeeld en wat dat betekent.

Stap 1 — Van Ginkel Solutions beschrijven

Beschrijf Van Ginkel Solutions BV aan de hand van vier indelingscriteria:

• Sector (profit/non-profit/overheid)
• Soort productie
• Rechtsvorm
• Eigendomsvorm

Geef bij elk criterium een korte toelichting (1–2 zinnen) waarom deze indeling klopt.

Stap 2 — Vergelijking met andere organisaties

Karin wil de presentatie aanvullen met twee andere organisaties ter vergelijking. Kies zelf twee organisaties (uit je eigen omgeving of kennis) en beschrijf ze aan de hand van dezelfde vier criteria als in stap 1.

Stap 3 — Formeel vs. informeel

Geef een voorbeeld van een formeel en een informeel aspect bij Van Ginkel Solutions. Leg uit waarom beide bestaan en waarom HR er rekening mee moet houden.