WIA — IVA en WGA
Module 4 — Arbeidsongeschiktheid
Toegangsvoorwaarden, IVA vs WGA, uitkeringsduur, WGA-hiaat en loonsanctie
Concepts
Van ziekte naar WIA: de drempel
Na twee jaar loondoorbetaling volgt de beoordeling voor de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA). Op niveau 4 moet je de toegangsdrempel nauwkeurig kennen, inclusief de uitsluitingsgronden en de verschillen tussen IVA en WGA op detailniveau.
TOEGANGSVOORWAARDEN WIA (ART. 4 WIA)
Voorwaarde 1: Wachttijd
Minimaal 104 weken (2 jaar) onafgebroken ziek zijn
Onderbrekingen van korter dan 4 weken tellen niet mee voor de wachttijd
(de "samenhangende periode": na herstel van < 4 weken telt de oude
ziekteperiode door)
Onderbrekingen van 4 weken of meer: teller herstart
Voorwaarde 2: Arbeidsongeschiktheid ≥ 35%
UWV berekent het arbeidsongeschiktheidspercentage:
AO% = (maatmanloon − resterende verdiencapaciteit) / maatmanloon × 100%
Maatmanloon: loon vóór ziekte (gebaseerd op polisadministratie)
Gevolg < 35% AO:
Werknemer heeft geen WIA-recht
Werkgever kan na 104 weken ontslaan via UWV (b-grond: langdurige AO)
Werknemer is geacht te kunnen werken met zijn resterende capaciteit
Let op: werkgever moet wel 26 weken herplaatsingsmogelijkheden hebben onderzocht!
Uitsluitingsgronden WIA:
Opzettelijk veroorzaakte arbeidsongeschiktheid (zeldzaam maar bestaat)
AO veroorzaakt door strafbare gedraging werkgever (bijzondere regels)
Weigering passende arbeid (kan leiden tot maatregel, niet tot uitsluiting)> EXAMTIP: De samenhangende periode is examrelevant: als een werknemer ziek is, herstelt voor minder dan 4 weken en daarna opnieuw ziek wordt (aan dezelfde oorzaak), telt de eerste ziekteperiode door. De teller herstart pas bij 4 weken of meer herstel.
IVA: Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten
IVA — CRITERIA EN UITKERING
Wie heeft recht op IVA?
AO-percentage: ≥ 80%
EN duurzaam: geringe kans op herstel (medisch oordeel UWV)
Beide criteria moeten gelden!
Beoordeling duurzaamheid:
Verzekeringsarts UWV beoordeelt de medische prognose
Duurzaam: de situatie zal naar verwachting niet meer verbeteren
Niet duurzaam (maar >80%): WGA (tijdelijk volledig AO)
Hoogte IVA-uitkering:
75% van het (gemaximeerde) dagloon
Dit is hoger dan de WGA-uitkering — bewust: geen werkverplichting
Duur: voor onbepaalde tijd, zolang iemand duurzaam volledig AO is
Herbeoordelingen: UWV kan herkeuren (als toestand verandert)
Uitkering nooit meer werken:
IVA-gerechtigde heeft GEEN re-integratieverplichting
UWV biedt wél re-integratieondersteuning als iemand zelf wil werken
Als er bij herbeoordeling herstel wordt vastgesteld: IVA stopt → WGA
Voorbeeld:
Fatima's AO-percentage: 42% → WGA (niet IVA)
Fictief scenario: 85% AO + duurzaam → IVA
Uitkering IVA (dagloon € 129,10): 75% × € 129,10 = € 96,83/dag
Per maand: € 96,83 × 21,75 = € 2.106 brutoWGA: Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten
De WGA is de meest complexe WIA-variant. Op niveau 4 moet je de drie vormen kennen.
WGA — WIE EN WANNEER?
Wie valt onder WGA?
Categorie A: AO% tussen 35% en 80% (gedeeltelijk AO)
Categorie B: AO% ≥ 80% maar NIET duurzaam (tijdelijk volledig AO)
In beide gevallen: WGA
WGA-LOONAANVULLING (WAL):
Werknemer werkt met de resterende verdiencapaciteit (doet passend werk)
EN verdient ≥ 50% van zijn resterende verdiencapaciteit
Hoogte WGA-LAA:
(Maatmanloon − werkelijk inkomen) × AO% × 70%
Werknemer vult zijn inkomen aan tot ca. 70% van het maatmanloon
WGA-LOONAANVULLING BIJ ONVOLDOENDE BENUTTING:
Werknemer werkt NIET of verdient < 50% van resterende verdiencapaciteit
Hoogte: AO% × 70% × dagloon
Wordt verrekend als hij/zij toch gaat werken
WGA-VERVOLGUITKERING (WVU):
Na de WGA-loongerelateerde fase (duur afhankelijk arbeidsverleden)
Hoogte: AO% × 70% × minimumloon (niet meer het maatmanloon!)
Dit is een significante daling!
DUUR WGA-LOONGERELATEERDE FASE:
Afhankelijk van arbeidsverleden (vergelijkbaar met WW-duur):
Pre-1998 arbeidsverleden telt ×0,5 mee
Post-1998: elk jaar ×1
Maximum: 38 maanden loongerelateerde WGA
Minimum: 3 maanden (wekeneis voldaan)> EXAMTIP: Het WGA-hiaat is een veelgesteld examenpunt: na de loongerelateerde WGA-fase daalt de uitkering naar de WGA-vervolguitkering, gebaseerd op het minimumloon in plaats van het maatmanloon. Werknemers met een hoger dan gemiddeld loon krijgen daarmee veel minder. Dit hiaat kan worden gedicht via een aanvullende verzekering.
WGA-hiaat
WGA-HIAAT — UITGELEGD
Situatie:
Werknemer (maatmanloon € 3.000/mnd) heeft AO% van 55%.
Na de WGA-loongerelateerde fase (stel 15 maanden):
WGA-loongerelateerde fase:
55% × 70% × dagloon
Dagloon: € 3.000 × 12 × 1,08 / 261 = € 149,54
Uitkering: 55% × 70% × € 149,54 = € 57,51/dag = ± € 1.251/mnd
WGA-vervolguitkering:
55% × 70% × minimumloon (2026 ca. € 2.069/mnd netto)
Bruto minimumloon dag: ca. € 13,68/dag (2026 bruto dagloon)
55% × 70% × dagwaarde minimumloon
→ Drastische daling vergeleken met loongerelateerde fase!
Gevolg:
Medewerker kan dit hiaat NIET zelf opvullen via overheid
Enige oplossing: aanvullende WGA-hiaatsverzekering (via werkgever of privé)
VGS-advies:
Karin adviseert de directeur om een collectieve WGA-hiaatsverzekering
te sluiten voor alle medewerkers: premie ca. € 10-15/mnd per medewerker
Totale kosten VGS: ca. € 80-120/mnd voor alle medewerkersWGA-eigenrisicodragerschap
WGA-EIGENRISICODRAGERSCHAP — VERDIEPING NIVEAU 4
Werkgever als eigenrisicodrager WGA:
Betaalt zelf de WGA-uitkering aan ex-werknemers
In ruil: geen (of verlaagde) gedifferentieerde Whk-premie
Werkgever is ZELF verantwoordelijk voor re-integratie
Duur: werkgever is verantwoordelijk voor de WGA-uitkering van de
ex-werknemer gedurende 10 jaar na begin WGA!
Dit is een aanzienlijk risico: als een 40-jarige werknemer WGA ontvangt,
is VGS tot zijn 50e verantwoordelijk voor de WGA-uitkering.
Doorgaans: werkgever sluit een private stop-loss verzekering
Voordeel eigenrisicodrager:
Meer grip op re-integratie (werkgever behoudt verantwoordelijkheid)
Voordelig als het bedrijf weinig langdurige AO heeft
Nadeel voor VGS (klein bedrijf):
Risico te groot: 10 jaar verantwoordelijkheid per WGA-geval
VGS met 8 medewerkers kan niet dit risico dragen
Aanbeveling: VGS blijft bij UWV-verzekeringVergelijkingstabel IVA vs WGA
VERGELIJKING IVA VS WGA
Criterium | IVA | WGA
---------------------|--------------------------|--------------------------------
AO-percentage | ≥ 80% | 35-80% of tijdelijk volledig
Duurzaamheid | Ja (duurzaam) | Nee (of niet duurzaam bij >80%)
Uitkering | 75% dagloon | Loongerelateerd → vervolguitk.
Re-integratieplicht | Nee (geen) | Ja (actieve plicht)
Duur | Onbepaald (zolang duurzaam)| Afhankelijk arbeidsverleden
Herbeoordeling | Periodiek mogelijk | Regulier + bij herstel
WG-premieeffect | Minder (duurzaam = stopt)| Loopt 10 jaar door (ERD of Whk)
Combineerbaar met werk| Mag werken (met behoud) | Mag en moet werkenDit hoofdstuk bevat een hands-on missie met live lab en opdracht-verificatie voor cursushouders.