Als het schuurt

Concepts

Het begon, zoals zoveel ruzies, nergens over.

Driss en een collega van de financiële administratie stonden bij de printer, en hun stemmen gingen omhoog. Het ging over wie er voorging met een spoedklus, en wie steeds de la met papier leeg liet. Maar dat was het niet echt. Het was die ergernis die zich maandenlang opspaart en dan op een woensdagochtend bij een printer naar buiten komt.

Majorieke liep ertussen en deed wat ze altijd deed: ze wilde het oplossen. Ze koos een kant, die van Driss, omdat ze vond dat hij gelijk had, en zei dat tegen de ander. Het werd er niet beter van. De collega voelde zich weggezet, Driss voelde zich gesteund maar bleef boos, en niemand had nog zin om papier bij te vullen.

Willem had het van zijn bureau gevolgd. Hij wachtte tot het stil was en wenkte haar.

"Je wilde winnen," zei hij. "Voor Driss, tegen de ander. En dat is een keuze, maar het is er maar één van vijf. Wrijving lost niet altijd op door iemand gelijk te geven. Er zijn vijf manieren om met een conflict om te gaan, en geen ervan is altijd goed of altijd fout."

Hij hield het rustig en noemde ze één voor één.

"Soms wil je gewoon winnen. Je zet door, je drukt je zin erdoorheen. Dat heet **doordrukken**. Handig als er echt geen tijd is om te overleggen, of als jij verantwoordelijk bent en iemand het moet doen. Vervelend als je het de hele dag doet, want dan loopt iedereen om je heen."

"Soms doe je het tegenovergestelde. Je geeft toe, je laat de ander zijn zin, voor de lieve vrede. Dat is **toegeven**. Prima als het je eigenlijk niet zoveel kan schelen. Maar als je altijd toegeeft, kropt het op, en dan ontploft het ooit bij een printer."

"Soms ga je het uit de weg. Je vermijdt het, je loopt eromheen, je doet alsof er niets is. Dat is **vermijden**. Soms verstandig, als iets gewoon overwaait. Maar een echt probleem dat je blijft vermijden, wordt alleen maar groter."

"Soms zoek je het midden. Ieder een beetje water bij de wijn, allebei een stukje van je zin. Dat is een **compromis** sluiten. Niemand krijgt alles, maar iedereen kan ermee leven. Snel en eerlijk, al voelt het soms als half."

"En soms ga je samen op zoek naar een oplossing waar je allebei beter van wordt. Geen midden, maar iets nieuws dat voor allebei werkt. Dat heet **samenwerken**." Hij liet een stilte vallen. "Dat kost de meeste tijd. Maar het is het enige waar niemand met een nare smaak vandaan loopt."

Majorieke telde mee. Doordrukken, toegeven, vermijden, compromis, samenwerken. "En ik koos er net één," zei ze, "die het erger maakte."

"Je koos doordrukken, voor een ander," zei Willem. "Je drukte Driss' gelijk erdoorheen. Maar hier ging het niet om gelijk. Het ging om twee mensen die zich allebei niet gezien voelden. Daar helpt winnen niet. Daar helpt: ze allebei laten zeggen wat er zit, en samen kijken hoe het anders kan." Hij haalde zijn schouders op. "Je hoeft de vijf namen niet te kunnen opdreunen. Je moet bij een ruzie herkennen wélke aanpak erbij past. Soms is dat doordrukken. Hier was het samenwerken."

> EXAMTIP: Vijf stijlen voor conflicthantering, die je moet kunnen herkennen: doordrukken (je zet je zin door), toegeven (je laat de ander zijn zin), vermijden (je gaat het uit de weg), een compromis sluiten (ieder een beetje water bij de wijn) en samenwerken (samen een oplossing zoeken waar je allebei beter van wordt). Geen enkele stijl is altijd goed of fout, het hangt af van de situatie.

Een uur later riep Majorieke de twee even apart, los van de printer. Ze drukte niets door. Ze vroeg allebei wat er echt zat, en het bleek niet de spoedklus en niet het papier. Het was dat ze elkaars werk niet kenden en zich daardoor over en weer overvallen voelden. Toen dat eenmaal op tafel lag, was de oplossing bijna saai eenvoudig: een vast moment in de week om hun klussen op elkaar af te stemmen.

Niemand won. Maar de la was 's middags weer gevuld, en dat zei genoeg.