Krediet- en Betalingstermijnen
Module 6 — Activiteitskengetallen
Debiteurensaldo en crediteurensaldo terugrekenen
Concepts
Activiteitskengetallen — overzicht
**Activiteitskengetallen** meten hoe efficiënt de onderneming haar activa en schulden beheert. In dit chapter focussen we op de krediettermijnen voor debiteuren en crediteuren.
Krediettermijn debiteuren | Gemiddeld aantal dagen dat klanten doen over het betalen van hun facturen
Krediettermijn crediteuren | Gemiddeld aantal dagen dat de onderneming doet over het betalen van leveranciersFormules krediettermijnen
Krediettermijn debiteuren (KTD):
KTD = (Gemiddeld debiteurensaldo / Omzet inclusief btw*) × 365
*Opmerking: in veel examenvraagstukken wordt omzet exclusief btw gegeven.
Controleer of "omzet" incl. of excl. btw bedoeld is.
Op het PDB®-examen geldt: gebruik de gegeven omzetwaarde.
Voorbeeld Van Ginkel:
Debiteurensaldo = €185.000
Jaaromzet = €2.400.000
KTD = (€185.000 / €2.400.000) × 365 = 28,1 dagen
→ Klanten betalen gemiddeld na 28 dagen.Krediettermijn crediteuren (KTC):
KTC = (Gemiddeld crediteurensaldo / Jaarinkopen) × 365
Voorbeeld Van Ginkel:
Crediteurensaldo = €82.000
Jaarinkopen = €1.700.000
KTC = (€82.000 / €1.700.000) × 365 = 17,6 dagen
→ Van Ginkel betaalt leveranciers gemiddeld na 18 dagen.> EXAMTIP: Bij debiteurenkrediettermijn gebruik je OMZET als noemer. Bij crediteurenkrediettermijn gebruik je INKOPEN als noemer. Verwisseling is een veelgemaakte fout.
Terugrekenen — debiteurensaldo of omzet
Als KTD gegeven is en omzet gegeven → debiteurensaldo berekenen:
Debiteurensaldo = (KTD / 365) × Omzet
Voorbeeld:
KTD = 30 dagen, Omzet = €2.400.000
Debiteurensaldo = (30 / 365) × €2.400.000 = €197.260
Als KTD en debiteurensaldo gegeven → omzet berekenen:
Omzet = (Debiteurensaldo / KTD) × 365
Voorbeeld:
Debiteurensaldo = €185.000, KTD = 28 dagen
Omzet = (€185.000 / 28) × 365 = €2.412.500Terugrekenen — crediteurensaldo of inkopen
Als KTC gegeven is en inkopen gegeven → crediteurensaldo berekenen:
Crediteurensaldo = (KTC / 365) × Inkopen
Voorbeeld:
KTC = 21 dagen, Inkopen = €1.700.000
Crediteurensaldo = (21 / 365) × €1.700.000 = €97.808
Als KTC en crediteurensaldo gegeven → inkopen berekenen:
Inkopen = (Crediteurensaldo / KTC) × 365
Voorbeeld:
Crediteurensaldo = €82.000, KTC = 18 dagen
Inkopen = (€82.000 / 18) × 365 = €1.662.778Beoordeling krediettermijnen
Korte KTD (snelle betalende debiteuren):
→ Goed voor liquiditeit: geld komt snel binnen
→ Te kort kan klanten afschrikken
Lange KTD (langzame betalende debiteuren):
→ Slecht voor liquiditeit: geld ligt te lang bij klanten
→ Risico op oninbare debiteuren
KTC vs. KTD vergelijken:
→ KTD < KTC: gunstig (je ontvangt eerder dan je betaalt → positief voor liquiditeit)
→ KTD > KTC: ongunstig (je betaalt eerder dan je ontvangt → druk op liquiditeit)> EXAMTIP: Ideaal: KTD < KTC. Dan financieren de leveranciers deels het klantenkrediet.
---
Missie
STORY: Karin analyseert het debiteurenbeheer en crediteurenbeleid van Van Ginkel Solutions BV. Ze vergelijkt 2024 en 2025 en adviseert Arjan over verbeteringen.
Stap 1 — Krediettermijnen berekenen 2024 en 2025
Gegevens 2024:
Debiteurensaldo: €160.000
Crediteurensaldo: €70.000
Jaaromzet: €2.200.000
Jaarinkopen: €1.550.000
KTD 2024 = (€160.000 / €2.200.000) × 365 = 26,5 dagen ≈ 27 dagen
KTC 2024 = (€70.000 / €1.550.000) × 365 = 16,5 dagen ≈ 17 dagen
Gegevens 2025:
Debiteurensaldo: €185.000
Crediteurensaldo: €82.000
Jaaromzet: €2.400.000
Jaarinkopen: €1.700.000
KTD 2025 = (€185.000 / €2.400.000) × 365 = 28,1 dagen ≈ 28 dagen
KTC 2025 = (€82.000 / €1.700.000) × 365 = 17,6 dagen ≈ 18 dagenStap 2 — Vergelijking en trendanalyse
2024 2025 Verandering
KTD 27 d 28 d +1 dag (debiteuren betalen iets trager)
KTC 17 d 18 d +1 dag (Van Ginkel betaalt iets later)
Verschil KTD-KTC 10 d 10 d Onveranderd: gat blijft 10 dagen
Conclusie: KTD > KTC in beide jaren → Van Ginkel betaalt sneller
dan het zelf ontvangt. Liquiditeitsdruk van 10 dagen.Stap 3 — Doelstelling: KTD verlagen naar 21 dagen
Arjan wil de debiteurenkrediettermijn terugbrengen naar 21 dagen. Omzet blijft €2.400.000.
Doel debiteurensaldo = (21 / 365) × €2.400.000
= 0,05753 × €2.400.000
= €138.082
Huidige debiteurensaldo: €185.000
Gewenste daling: €185.000 - €138.082 = €46.918
→ Van Ginkel moet het openstaande debiteursaldo met ruim €46.000 verlagen.
Maatregelen: aanmaningsbeleid aanscherpen, kortere betalingstermijn op facturen.Stap 4 — Effect op liquiditeit
Als KTD daalt van 28 naar 21 dagen en KTC = 18 dagen:
KTD (21) > KTC (18) → nog steeds ongunstig, maar gat verkleint van 10 naar 3 dagen.
Ideaal: KTD = 21 dagen en KTC optrekken naar 25 dagen
→ Dan: KTD (21) < KTC (25) → gunstig voor liquiditeit.
Advies Karin: combineer strengere debiteurenbewaking
met onderhandelen over langere betaaltermijn bij leveranciers.